Uitgerust en gemotiveerd


Hoe was je vakantie ?

Prima, even vier weken tijd voor mezelf en gezin. Doe ik al mijn hele leven en dat bevalt uitstekend. Ben goed uitgerust en gemotiveerd om aan de slag te gaan. De zomerse time out oftewel vakantie, het hoort er gewoon bij.

Waar ben je geweest ?

Frankrijk, we hebben daar een huis gaan we ieder jaar heen en kamperen op de heen- en terugweg. Vakantie is voor ons simpel leven, lekker eten, wandelen, zwemmen, spelletjes met de kinderen, maar vooral luieren. Dingen waar we door het jaar geen tijd voor hebben. Door de afstand en de rust kun je hoofd- en bijzaken weer in het juiste perspectief krijgen.

Wat zijn de hoofdzaken en wat zijn de bijzaken ?

Dat wisselt per jaar. Het zijn zowel privé als werkzaken. Karin, mijn vrouw is na zes jaar en na 3 operaties in verband met een cholesteatoom in haar oor geheel doof aan een kant en ze heeft daarbovenop last van tinnitis (oorsuizen) gekregen. Dat is een stressvol proces geweest, omdat we jaren niet wisten waar we aan toe waren. Nu weten we dat het niet meer goed komt en dat ermee leren leven de enige optie is. Karin is vorig voorjaar gestopt met werken, ze kan niet meer op haar oude niveau functioneren, heeft meer rust nodig.

Dan is er natuurlijk mijn gedwongen opname in het Erasmus MC, dat is met name voor Karin zwaar geweest, zeker met haar handicap. We voelen ons zeer onterecht behandeld en niet gehoord. Het is gelukkig goed afgelopen, maar het was volgens ons niet nodig geweest. Ik heb me al die tijd prima gevoeld vond het een interessante belevenis. Het visioen zoals ik het nu noem was mooi en voelde me met alles en iedereen verbonden. Hoe meer ik erover nadenk hoe vreemder het wordt. Dat het mij is overkomen en ook dat ik er zo makkelijk doorheen gefietst ben. Het is een keerpunt in mijn leven, zo voelt het nu en absoluut niet negatief. Maar Karin zag haar man van zich afgepakt en er werd niet naar haar geluisterd. Ze dachten dat ze ook gek was of althans dat ze meeging in mijn wanen. Dat met haar plotselinge doofheid (slakkenhuis viel uit) was deze periode heel zwaar voor haar. Daar hebben we veel over gepraat tijdens de vakantie. Dat en de toekomst van ons bedrijf Creatief Beheer, want we zijn ondernemers en met schoolgaande kinderen is het toch belangrijk dat we voldoende inkomen genereren.

En wat was de conclusie ?

Voor zover er sprake is van een conclusie in dit soort zaken zou je kunnen zeggen dat we op de goede weg zijn. Financieel gaat het beter dan een paar jaar geleden en de perspectieven zijn goed. Onze relatie is door alle ellende juist sterker en leuker geworden, dat is wat mij betreft het meest positieve. Maar goed alles is tijdelijk, het kan verkeren. Ik probeer zoveel mogelijk in het hier en nu te leven. Vrolijk sukkelen en ervan genieten. Zonder liefde geen waarheid en omgekeerd.

Je was altijd wat terughoudend als het over privézaken ging. Waarom praat je er nu wel over ?

Nog steeds praat ik er niet graag over, maar ik vind dat het erbij hoort. Het is niet voor niets dat mensen graag over iemands privéleven horen. Ze kunnen dan beter inschatten wat voor iemand je bent en of je wel ‘normaal’ bent. We hebben allemaal onze zorgen en problemen. Door net te doen of die er niet zijn, terwijl het al je beslissingen beïnvloed vertel je maar het halve verhaal. Tegelijkertijd wil ik het er niet te veel over hebben, het moet niet afledien, slechts begrijpelijk maken. Dit is een publiek blog en wil vooral mijn visie en ideeën op het gebied van samenleven en gezondheid communiceren. Persoonlijke verhalen voegen hier natuurlijk aan toe. Maar het blijft anekdotisch en in die zin belicht het slechts algemenere feiten over onze gezondheidszorg. In mijn beleving is onze gezondheidszorg zelf ziek ten gevolge van onze verstoorde relatie met lijden en dood. Deze verstoring komt voort uit de doorgeschoten individualisering, waardoor we uit het oog zijn verloren wat we werkelijk zijn; een van de vele soorten op deze aarde. Wij zijn denkende zoogdieren en als individu totaal voorkomend uit en verbonden met de hele soort. Dus mijn individualiteit is een gevolg van vele factoren en ook mijn eventuele ziekte en lijden, maar ook mijn geluk en leven.

We zijn totaal afhankelijk van onze omgeving en dus is autonome individualiteit een sprookje van onze moderne tijd. Een sprookje dus waarop onze wetgeving is gebaseerd; het vrije individu.

Is dat niet een ideaal waarnaar we streven en vandaar die wetgeving ?

Ja zo denken een heleboel mensen, maar wat nu als een ideaal onbereikbaar is, dan geeft dat toch frustratie. Met andere woorden we hebben een autonoom individueel ideaalbeeld van onszelf geschapen, maar dat zullen we nooit in de werkelijkheid kunnen realiseren. Dat is toch wat je ziet als je om je heen kijkt en het nieuws een beetje volgt. Een heleboel zaken die vroeger nog wel werkten, werkt niet meer of is zelfs contraproductief.

Zelfs dit wordt erkend, beschaving is slechts een klein laagje vernis, dus we kunnen onszelf hierin ook niet vertrouwen en daarom is wetgeving nodig. Wat nu als dat niet zo blijkt te zijn, maar dat dit onwezenlijke verlangen naar individualiteit slechts een middel is en geen doel. Het hogere doel evolutionair is altijd behoudt van de soort boven die van het individu. Het individu wordt slechts dan beschermt als dit ook belangrijk is voor het behoud van de soort.

Het idee dat dit voor ieder individu is te organiseren is in feite hoogst onwaarschijnlijk. Zeker op de manier waarop we nu bezig zijn.

Is er dan een andere manier ?

Natuurlijk is er een andere manier. Die andere manier begint met realistische uitgangspunten en effectieve feedback. Een mensenleven is tijdelijk en eeuwig tegelijkertijd. Doodgaan is een natuurlijk noodzakelijk gebeuren teneinde de soort te laten voortbestaan en ontwikkelen. Als we dus een risico gestuurd systeem zoals onze gezondheidszorg ontwikkelen waarbij de grootste risico’s lijden en dood niet worden geaccepteerd. Iedere dode is er een te veel en ieder lijden dient verzacht te worden. Dat is raar; het niet erkennen van onvermijdelijkheden. Dit lijdt tot verkramping en onmogelijke ethische kwesties. Ethiek is een academische wetenschap geworden, maar als we er niet uitkomen mag de patiënt of mogen de nabestaanden beslissen. Dit zijn ten alle tijden beslissingen over leven en dood, waar de medische wetenschap geen antwoord op heeft, maar waar wij als ‘autonome wezens’ zelf over dienen te beslissen. De ironie te top en hoogst misleidend. Dit vanwege het simpele feit dat er geen antwoord is. Niet beslissen is ook een optie. Maar nee er moet beslist worden want wij zijn autonome wezens.

Hoe bedoel je dat ?

In geval van mijn opname hadden ze dit kunnen voorkomen door gewoon met mij en mijn vrouw te praten en afspraken te maken. Dit is tot onze grote verbijstering nooit gebeurd. Omdat de trein van de rechterlijke machtiging voordenderde en er geen weg terug meer mogelijk was. Dit had toch een moment van ‘autonome beslissing’ mijnerzijds kunnen zijn. Voor hulpverleners geldt toch het adagium van ‘primum non nocere’ (vooral geen schade berokkenen), soms aangevuld met ‘in dubio abstine’ (bij twijfel doe je niets). En bij nood kies je voor de interventie die de minste schade berokkent.

Nu dat is zeker niet gebeurd zowel bij mij als mijn vrouw werd onmiddellijk ingegrepen. Omdat ze het schijnbaar zeker wisten wat goed was voor mijn bestwil en die van mijn gezin. Autonomie en zelfbeschikking is een mensenrecht en dat is bij mijn gedwongen opname vene opzij gezet nota bene om ‘mijn bestwil’. Als ik het niet had meegemaakt had ik het niet geloofd. Prof. dr. Phillippe Delespaul heeft recentelijk een goed opiniestuk over deze materie geschreven, onder de veelzeggende titel: ‘Waarom de Wet verplichte ggz mensenrechten schendt.’